Τι περιμένουμε στην Επιστήμη το 2017

Μια ρωγμή πλάτους 100 μέτρων στην κρηπίδα πάγου Larsen C της Ανταρκτικής προμηνύει τη γέννηση ενός γιγάντιου παγόβουνου

Η επιθεώρηση «Nature» παρουσιάζει τις επιστημονικές εξελίξεις που έρχονται με τη νέα χρονιά
Από την απειλή του Ντόναλντ Τραμπ να αποσυρθεί από τη συμφωνία για το κλίμα, μέχρι την προσπάθεια να φωτογραφίσουν τον ορίζοντα μιας μαύρης τρύπας, το κορυφαίο επιστημονικό περιοδικό Nature παραθέτει τις εξελίξεις που μπορούμε να περιμένουμε τη νέα χρονιά.

Τρικυμία για το κλίμα

Αν οι ΗΠΑ αποχωρήσουν από τη Συμφωνία του Παρισιού για το κλίμα, όπως έχει υποσχεθεί ο εκλεγμένος πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, η Κίνα, πλέον ο μεγαλύτερος ρυπαντής του κόσμου, θα κληθεί να αναλάβει ηγετικό ρόλο στη διεθνή προσπάθεια. Φέτος, το Πεκίνο αναμένεται να ενεργοποιήσει μια εγχώρια αγορά δικαιωμάτων εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου. Οι παγκόσμιες εκπομπές τείνουν να σταθεροποιηθούν τα τελευταία χρόνια, και το 2017 θα μπορούσαν ακόμα και να πέσουν.

Πολιτικό χανγκόβερ

Το 2017 θα αναδειχθούν οι πραγματικές συνέπειες από την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος δεν αποκλείεται να καταργήσει τις κλιματικές έρευνες της NASA και να απαγορεύσει τη χρήση ανθρώπινων εμβρυακών βλαστοκυττάρων στην έρευνα. Τον Μάρτιο, η Βρετανία ξεκινά διαπραγματεύσεις για την αποχώρησή της από την ΕΕ, η οποία θα μπορούσε να έχει τεράστιες συνέπειες στην έρευνα.

10 εκπληκτικές γνώσεις για τη Γη

Όλοι γεννηθήκαμε και μεγαλώσαμε σε αυτό το γαλαζοπράσινο πλανήτη. Πόσα όμως γνωρίζουμε πραγματικά για το... μεγάλο μας σπίτι;
Διαβάστε 10 εκπληκτικά πράγματα για τη Γη, που μάλλον δεν γνωρίζατε:
Και όμως γυρίζει...

Και γύρω από τον Ήλιο, με ταχύτητα 107.182 χλμ/ώρα και την ίδια στιγμή γύρω από τον άξονα της με ταχύτητα 1.722 χλμ/ώρα.

Και σαν να μην έφτανε αυτό, το ηλιακό μας σύστημα περιστρέφεται γύρω από το κέντρο του γαλαξία μας με ταχύτητα 899.999,99 χλμ/ώρα!

Πόση ενέργεια θα χρειαζόμασταν για να σταματήσουμε τη Γη;

Προκειμένου η Γη να σταματήσει να γυρίζει γύρω από τον Ήλιο θα χρειαζόμασταν ενέργεια ίση με 2,6478Χ1033 joules ή 7,3551Χ 10^29 βατώρες. Για κάτι τέτοιο θα χρειαζόμασταν 6,33Χ10^17 μεγατόνους δυναμίτη.

Να σημειωθεί ότι η μεγαλύτερη έκρηξη που έχει καταγραφεί ποτέ χρειάστηκε 50 μεγατόνους δυναμίτη.

Το έχεις σκεφτεί ποτέ; Γιατί σκοτεινιάζει τη νύχτα

Μια θεωρία 200 ετών, που σχετίζεται με το αχανές σύμπαν και τα άστρα, έρχονται να αποδείξουν οι αστρονόμοι. Γιατί ενώ υπάρχουν αμέτρητα άστρα σκοτεινιάζει τη νύχτα;

Μια θεωρία, που απέρριψαν οι επιστήμονες πριν από 200 χρόνια και εξηγεί γιατί σκοτεινιάζει τη νύχτα, έρχονται να αποδείξουν τώρα οι επιστήμονες παρατηρώντας εικόνες από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble.
AdTech Ad

Συγκεκριμένα, ο Γερμανός αστρονόμος Heinrich Olbers που μελέτησε το "παράδοξο του σκοτεινού ουρανού", που στην ουσία δεν είναι άλλο από τον προβληματισμό: Γιατί ο ουρανός σκοτεινιάζει, την ώρα που υπάρχουν αμέτρητα αστέρια στο σύμπαν;

Ο επιστήμονας ισχυρίστηκε, αρχικά, πως το φαινόμενο οφείλεται στο γεγονός ότι το φως των αστεριών δεν φτάνει στη Γη, καθώς το εμποδίζουν τα σύννεφα και το υδρογόνο, πεποίθηση που απορρίφθηκε.

Αργότερα, οι επιστήμονες εκτίμησαν πως υπάρχουν 100 με 200 δισεκατομμύρια γαλαξίες στο σύμπαν, ωστόσο παρά τον εξωφρενικό τους αριθμό δεν είναι αρκετοί για να γεμίσουν το σκοτάδι.

Έτσι, έφτασαν στο συμπέρασμα πως το σύμπαν παραμένει σκοτεινό, επειδή δεν υπάρχουν αρκετοί γαλαξίες για να το φωτίσουν.

Ο καθηγητής Christopher Conselice του πανεπιστημίου του Nottingham,...

Η διάρκεια της ημέρας

Οι παλιρροϊκές δυνάμεις της Σελήνης πάνω στα νερά των ωκεανών προκαλούν τριβές που μειώνουν σήμερα την περιστροφή της Γης κατά 0,0016 του δευτερολέπτου κάθε αιώνα.

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ*

 Πρέπει να ομολογήσω ότι το καλύτερο μέρος μιας διάλεξης είναι η περίοδος των ερωτήσεων στο τέλος της ομιλίας. Σε μια πρόσφατη, λοιπόν, ομιλία ένας νεαρός ακροατής μού έκανε την εξής ερώτηση: «Ο χρόνος περιστροφής της Γης γύρω από τον άξονά της είχε πάντοτε διάρκεια 24 ωρών, κι αν όχι, ποια ήταν η διάρκεια της ημέρας στο παρελθόν;». Η απάντηση, φυσικά, δεν είναι τόσο εύκολη όσο θα νόμιζε κάποιος! Παρ’ όλα αυτά η απόσταση της Σελήνης από τη Γη είναι το βασικότερο ίσως στοιχείο στον υπολογισμό των παλιρροιακών δυνάμεων που εφαρμόζονται πάνω στη Γη από τη Σελήνη και ως εκ τούτου η ύπαρξη της Σελήνης γύρω από τον πλανήτη μας παίζει έναν πολύ σπουδαίο ρόλο στην απάντηση που ζητάμε.

Δυστυχώς, όμως, δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να μας προσδιορίζει την ακριβή απόσταση του φυσικού μας δορυφόρου γύρω από τη Γη στο διάβα των χιλιετιών αν και γνωρίζουμε ότι η μέση απόστασή της σήμερα συνεχώς μεγαλώνει κατά 3,82 εκατοστά κάθε 100 χρόνια, γεγονός που σημαίνει ότι στο παρελθόν η Σελήνη πρέπει να βρισκόταν πολύ πλησιέστερα στη Γη απ’ ό,τι είναι σήμερα. Τα σύγχρονα στοιχεία μας λένε, επίσης, ότι οι παλιρροιακές δυνάμεις της Σελήνης πάνω στα νερά των ωκεανών προκαλούν τριβές που μειώνουν σήμερα την περιστροφή της Γης κατά 0,0016 του δευτερολέπτου κάθε αιώνα. Φυσικά δεν είναι αρκετό να βασιστούμε στις παλιρροιακές μόνο τριβές.

Ο «πατέρας» της Αστρονομίας

Ο Ιππαρχος δημιούργησε τον πρώτο κατάλογο των 48 γνωστών στην αρχαιότητα αστερισμών με την ακριβή θέση 1.022 άστρων.

ΔΙΟΝΥΣΗΣ Π. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ*

Ε​​ίναι ενδιαφέρον να παρατηρήσει κανείς ότι ο μήνας Μάιος συνδέεται με διάφορους τρόπους με τον Μέγα Κωνσταντίνο. Πρώτα απ’ όλα, η μνήμη του γιορτάζεται στις 21 του μήνα· δέκα ημέρες νωρίτερα εορτάζονται τα εγκαίνια της πόλης που φέρει το όνομά του («Γενέθλιον της Κωνσταντινουπόλεως», 330 μ.Χ.), ενώ στις 29 του μήνα δεν μπορούμε να ξεχάσουμε ποτέ την Αλωσή της (1453). Οταν ο Κωνσταντίνος, το 324, αποφάσισε να μεταφέρει την πρωτεύουσα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας στη θέση του αρχαίου Βυζαντίου, ήταν και πάλι ο ίδιος ο οποίος, σύμφωνα με την παράδοση, κρατώντας ένα ακόντιο χάραξε τα σύνορα της πόλης, που όμως φάνηκαν πολύ μεγάλα στους συμβούλους του. Γι’ αυτό τον ρώτησαν πόσο θα προχωρήσει ακόμη, και εκείνος τους απάντησε: «Θα προχωρήσω μέχρις ότου σταματήσει αυτός που προχωρεί μπροστά μου». Τον Μάιο της επόμενης χρονιάς ο Μέγας Κωνσταντίνος συγκάλεσε στη Νίκαια της Βιθυνίας την Α΄ Οικουμενική Σύνοδο της χριστιανοσύνης για να διευθετήσει, μεταξύ των άλλων, και τον τρόπο προσδιορισμού του χριστιανικού Πάσχα με βάση την πρώτη Εαρινή Πανσέληνο. Δύο δηλαδή θέματα (Σελήνη και ισημερίες) για τα οποία προσέφεραν τα μέγιστα οι κατοπινές μελέτες του Ιππαρχου, ο οποίος 515 έτη νωρίτερα είχε γεννηθεί στην ίδια εκείνη πόλη της Μικράς Ασίας.

Το τηλεσκόπιο Hubble ανακαλύπτει τον μακρινότερο γαλαξία του σύμπαντος!

Οι αστρονόμοι ανακάλυψαν, με τη βοήθεια του διαστημικού τηλεσκοπίου «Χαμπλ», ένα γαλαξία που βρίσκεται σε απόσταση 13,4 δισεκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη. Είναι ο πιο μακρινός που έχει ποτέ εντοπισθεί στο σύμπαν, σπάζοντας το προηγούμενο ρεκόρ, που έως τώρα κατείχε ο γαλαξίας EGSY8p7, σε απόσταση 13,2 δισεκατομμυρίων ετών φωτός.

Ο γαλαξίας GN-z11, που βρίσκεται στην κατεύθυνση του αστερισμού της Μεγάλης 'Αρκτου, είναι ορατός μόλις 400 εκατ. έτη φωτός μετά τη δημιουργία του σύμπαντος με την «Μεγάλη Έκρηξη» (Μπιγκ Μπανγκ). Κατά πάσα πιθανότητα ανήκει στην πρώτη γενιά γαλαξιών που υπήρξαν.

Ο γαλαξίας είναι 25 φορές μικρότερος από τον δικό μας και η συνολική μάζα των άστρων του είναι μόλις το 1% του δικού μας γαλαξία. Όμως αναπτύσσεται γοργά, δημιουργώντας νέα άστρα με ρυθμό 20 φορές μεγαλύτερο από ό,τι κάνει ο δικός μας σήμερα. Γι' αυτό, άλλωστε, είναι τόσο φωτεινός, ώστε να καταστεί εφικτό να παρατηρηθεί.

Η κλίση της Γης προκαλεί Κλιματική Αλλαγή (όχι μόνο ο άνθρωπος)

Η μετατόπιση του άξονα της Γης που συμβαίνει κάθε 41.000 χρόνια επηρεάζει το Κλίμα του πλανήτη μεταβάλλοντας τις συνθήκες που επικρατούν στη γεωγραφική ζώνη με τις εντονότερες βροχοπτώσεις.

Η πρόσφατη μελέτη που συμπεριέλαβε στοιχεία των τελευταίων 282.000 ετών είναι η πρώτη που διαπιστώνει μια συσχέτιση ανάμεσα στη λοξότητα της Γης και την κίνηση ενός συγκεκριμένου βαρομετρικού χαμηλού που αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή θερμότητας και υγρασίας του πλανήτη μας. Ο λόγος για τη Διατροπική Ζώνης Σύγκλισης (ή Διατροπικό μέτωπο ή Ισημερινή ζώνη σύγκλισης).

Η ακριβής διαμόρφωση της διατροπικής ζώνης σύγκλισης ποικίλλει μέσα στο χρόνο, αλλά βρίσκεται κοντά στον Ισημερινό.

«Πήρα τα δεδομένα και τα υπέβαλα σε μαθηματική ανάλυση ώστε να διαπιστώσω τυχόν επαναλαμβανόμενα μοτίβα. Έτσι, ξεκινάμε από τον κύκλο της λοξότητας που επαναλαμβάνεται κάθε 41.000 χρόνια. Με βάση αυτό διενεργούμε συγκρίσεις με άλλα φαινόμενα που επαναλαμβάνονται περιοδικά» εξήγησε η Κριστίν ΝτεΛόνγκ από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο της Λουιζιάνα στις ΗΠΑ.

Σε συνεργασία με επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας της Κίνας και το Εθνικό Πανεπιστήμιο της Ταϊβάν, η ΝτεΛόνγκ εξέτασε πυρήνες ιζημάτων από την ακτή της Παπούα Νέας Γουινέας και δείγματα σταλακτιτών από αρχαία σπήλαια της Κίνας.

Τι είναι το φεγγάρι και γιατί λέγεται έτσι;

Το φεγγάρι δεν είναι πλανήτης όπως πιθανώς νομίζουμε, αλλά δορυφόρος. Μάλιστα πρόκειται για τον μοναδικό φυσικό δορυφόρο της Γης.

Βέβαια ο όρος αυτός έχει επικρατήσει να χρησιμοποιείται ακόμη και για δορυφόρους άλλων πλανητών.
Η επίσημη ονομασία του είναι Σελήνη και το μέγεθος του είναι πολύ μικρότερο από αυτό του πλανήτη μας, καθώς έχει όγκο ίσο με το 1/50 περίπου του όγκου της Γης, ενώ και η μάζα του αγγίζει μόλις το 1/80 της μάζας της Γης.

Στη Σελήνη ασκούνται βαρυτικές δυνάμεις, όπως ακριβώς και στη Γη, με τη διαφορά όμως ότι περιορίζονται μόλις στο 1/6 της δικής μας βαρύτητας.

Το φεγγάρι μας έχει διάμετρο 3480 km, ενώ η μέση απόστασή του από τη Γη αγγίζει τα 360000 km.

Πήρε το όνομα του από το ρήμα φέγγω γιατί πολύ απλά είναι το πιο λαμπερό ουράνιο σώμα που παρατηρούμε από τη Γη, συνήθως κατά την διάρκεια της νύχτας.

Κάποιες φορές βέβαια το φεγγάρι είναι ορατό και κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Πως φωτίζεται το φεγγάρι;

Από που παίρνει το φεγγάρι όλο αυτό το φως και γιατί το βλέπουμε τόσο καθαρά από τη Γη ακόμη και με γυμνό μάτι;

Τι είναι τα αστέρια και τι τα πεφταστέρια; Τι διαφορά έχουν;

Αν κοιτάξουμε ψηλά στον ουρανό, μερικές φορές βλέπουμε πολλά αστέρια και άλλες λιγότερα, άλλοτε πιο φωτεινά, άλλοτε λιγότερο ενώ πολλές φορές τρεμοπαίζουν το βράδυ.

Τι είναι όμως όλα αυτά τα αστέρια; Που ακριβώς βρίσκονται και από που αντλούν όλο αυτό το φως που εκπέμπουν; Τι είναι τα πεφταστέρια; Ας δούμε!

Τι είναι αστέρι

Με δυο λέξεις θα λέγαμε ότι πρόκειται για ουράνια σώματα. Στην συντριπτική τους πλειοψηφία είναι ήλιοι άλλων ηλιακών συστημάτων, κάποια από τα οποία, μάλιστα, μπορεί να βρίσκονται πάρα πολύ μακριά.
Επομένως, αφού είναι ήλιοι, είναι αυτόφωτα σώματα, δηλαδή ακτινοβολούν από μόνα τους φως το οποίο ταξιδεύει εκατομμύρια έτη φωτός για να φτάσει μέχρι τα μάτια μας.

Κάποια αστέρια μάλιστα βρίσκονται τόσο μακριά, που ενδεχομένως δεν υπάρχουν πια, αλλά τα βλέπουμε γιατί το φως αργεί πολύ να διανύσει την απόσταση που μας χωρίζει.

Βέβαια κάποια από τα αστέρια που βλέπουμε στο ουράνιο στερέωμα είναι κάποιοι πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος. Και λέμε κάποιοι γιατί δεν μπορούμε να τους δούμε όλους με γυμνό μάτι, είτε λόγω απόστασης, είτε λόγω μεγέθους, είτε και τα δύο.

25 χρόνια σε τροχιά γύρω από τη Γη

Χαμπλ: το διαστημικό τηλεσκόπιο, που γιόρτασε 25 χρόνια ζωής. Ωστόσο η εκτόξευσή του είχε συνδεθεί με ένα τραγικό λάθος που λίγο έλειψε να καταδικάσει το πολυδάπανο πρόγραμμα της NASA και της ESA σε αποτυχία.

ΣΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ

Τον Ιούλιο του 1994 το «μάτι» του Χαμπλ ήταν στραμμένο στον Δία και περίμενε τη μεγαλειώδη βουτιά του κομήτη Shoemaker–Levy 9 στην ατμόσφαιρα του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος. Οι εντυπωσιακές φωτογραφίες υψηλής ευκρίνειας από την είσοδο του κομήτη και τα περίφημα «σημάδια» της σύγκρουσης των θραυσμάτων στην επιφάνεια του Δία έδωσαν στους επιστήμονες πρωτόγνωρα στοιχεία για την ατμόσφαιρα του γιγαντιαίου πλανήτη. Παράλληλα, όμως, χάρισαν και την πρώτη δικαίωση για το νεότευκτο τότε διαστημικό τηλεσκόπιο, που γιόρτασε 25 χρόνια ζωής πριν από λίγες ημέρες, καθώς η εκτόξευσή του συνδέθηκε με ένα τραγικό λάθος που λίγο έλειψε να καταδικάσει το πολυδάπανο πρόγραμμα της NASA και της ESA σε αποτυχία.

Η αρχή του Χαμπλ ήταν δύσκολη, αλλά η πορεία του ξεπέρασε κάθε προσδοκία, όπως λέει στην «Κ» η Αντονέλα Νότα, Project Scientist και Mission Manager του Hubble Space Telescope και αναπληρώτρια διευθύντρια του Space Telescope Science Institute της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA).

Μετά την εκτόξευσή του, το 1990, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ένα λάθος στην κατασκευή του κυρίως φακού (διαμέτρου 2,4 μέτρων) είχε ως αποτέλεσμα οι εικόνες που έστελνε το Χαμπλ να βγαίνουν θολές. Η διόρθωση που έγινε με την εγκατάσταση επιπλέον φακών «μυωπίας» του επέτρεψε να «βλέπει» σχεδόν μέχρι την άκρη του σύμπαντος.

«Πολλές από τις ανακαλύψεις του τηλεσκοπίου δεν υπήρχαν καν στο σχέδιο της αποστολής του. Πριν από το Χαμπλ οι επιστήμονες δεν γνώριζαν την ηλικία του σύμπαντος, δεν είχαν μελετήσει τους εξωηλιακούς πλανήτες και δεν είχαν παρατηρήσει ποτέ κάποιον από τους “αρχαίους” γαλαξίες», τονίζει η κ. Νότα.

Ανάμεσα στις «επιτυχίες» του τηλεσκοπίου συμπεριλαμβάνονται οι παρατηρήσεις για τις μαύρες τρύπες, τη «σκοτεινή» ύλη και ενέργεια και η έρευνα για τη ζωή και τον θάνατο των αστεριών. Το Χαμπλ συνέβαλε επίσης στη μελέτη του ρυθμού διαστολής του σύμπαντος, κάτι που οδήγησε στην απονομή του βραβείου Νομπέλ Φυσικής το 2011 σε τρεις αστρονόμους που ανακάλυψαν ότι τελικά το σύμπαν διαστέλλεται με πολύ μεγάλη ταχύτητα.

Τα μεγαλύτερα υποθαλάσσια κύματα στη Γη μετακινούν τη Σελήνη [video]

Τα μεγαλύτερα εσωτερικά κύματα στον πλανήτη, υδάτινες “πολυκατοικίες” κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας με ύψος που φτάνει τα 500 μέτρα και ταχύτητες της τάξης των 11 χιλιομέτρων ανά ώρα μελέτησε διεθνής επιστημονική ομάδα με σκοπό να διαπιστώσει το ρόλο τους για τα οικοσυστήματα.

Για πρώτη φορά, οι ερευνητές κατάφεραν να προσομοιώσουν τον σχηματισμό, τη διάδοση και τη σταδιακή εξαφάνιση αυτών των υποθαλάσσιων τεράτων.

Στη μελέτη συμμετείχαν 42 ερευνητές από 25 πανεπιστημιακά και ερευνητικά ιδρύματα από πέντε χώρες.

—Πού βρίσκονται τα μεγαλύτερα εσωτερικά κύματα του πλανήτη

Τα μεγαλύτερα εσωτερικά κύματα του κόσμου είναι αυτά που δημιουργούνται στον Πορθμό του Λουζόν, μια στενής λωρίδας θάλασσας που χωρίζει τις Φιλιππίνες από την Ταϊβάν και συνδέει τον Ειρηνικό Ωκεανό με τη Θάλασσα της Νότιας Κίνας.

Οι μετρήσεις του ύψους και της ταχύτητας κίνησης των κυμάτων έγιναν χάρη σε πλωτήρες συνδεδεμένους με σχοινιά στον βυθό.


—Πώς δημιουργούνται τα υποθαλάσσια κύματα;

Έρχονται οι Λυρίδες, η πρώτη «βροχή» από πεφταστέρια της άνοιξης

Ορατή στον ελληνικό ουρανό η κορύφωση του φαινομένου

Η πρώτη «βροχή» από πεφταστέρια της άνοιξης, οι Λυρίδες, εμφανίστηκαν ήδη στον ουρανό του βορείου ημισφαιρίου, όπου ανήκει και η Ελλάδα. Οι πτώσεις των συγκεκριμένων διαττόντων αστέρων θα αποκορυφωθούν το βράδυ της Τετάρτης 22 Απριλίου και τα χαράματα της Πέμπτης 23 Απριλίου, ενώ θα είναι ορατές έως τις 25 του μηνός – εφόσον ο καιρός επιτρέψει τις νυχτερινές παρατηρήσεις. Με δεδομένο πάντως ότι η επόμενη πανσέληνος θα πραγματοποιηθεί στις 4 Μαΐου, ο ουρανός τις επόμενες μέρες θα είναι αρκετά σκοτεινός και κατάλληλος για παρατήρηση.

Στο αποκορύφωμα του φαινομένου εκτιμάται ότι θα εισέρχονται στη γήινη ατμόσφαιρα και θα πυρακτώνονται έως 20 μετέωρα ανά ώρα, με ταχύτητα έως 50 χιλιομέτρων. Οι Λυρίδες μερικές φορές δημιουργούν φωτεινά πεφταστέρια με μακριές ουρές, οι οποίες παραμένουν ορατές στον ουρανό επί αρκετά δευτερόλεπτα. Κάποιες χρονιές, τα «πεφταστέρια» τους έφθασαν τα 100 την ώρα.

Η συγκεκριμένη βροχή διαττόντων, που καταγράφηκε για πρώτη φορά το 687 π.Χ. από τους Κινέζους, φαινομενικά προέρχεται από τον αστερισμό της Λύρας, από όπου πήρε το όνομά της, και ιδίως από τον αστέρα Βέγα (Άλφα Λύρας), ο οποίος είναι το πιο λαμπρό άστρο του συγκεκριμένου αστερισμού και το δεύτερο φωτεινότερο άστρο του νυχτερινού ουρανού του βορείου ημισφαιρίου.

Έκλειψη ηλίου: Ποιους κινδύνους κρύβει για τα μάτια - Πώς θα τη δείτε με ασφάλεια

Αύριο, Παρασκευή, θα είναι ορατό και από τη χώρα μας το φαινόμενο της μερικής έκλειψης ηλίου, κατά τη διάρκεια του οποίου ο ηλιακός δίσκος θα καλυφθεί κατά 31%.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, το φαινόμενο θα αρχίσει να γίνεται αντιληπτό στις 10:40 π.μ., θα φτάσει στη μέγιστη φάση του στις 11:44 π.μ. και θα ολοκληρωθεί στις 12:50 μ.μ.

Η έκλειψη θα είναι ορατή ως ολική μόνο στον έρημο Βόρειο Ατλαντικό Ωκεανό, ανάμεσα στη Νορβηγία και στην Ισλανδία. Οι περίπου 50.000 κάτοικοι των απομονωμένων νήσων Φαρόε, όπως και οι 3.000 των νορβηγικών νήσων Σβάλμπαρντ, θα έχουν αυτή την τύχη.

Οι κίνδυνοι για τα μάτια

Οι ειδικοί συνιστούν να μην παρατηρεί κανείς την έκλειψη με γυμνά μάτια, ούτε με απλά γυαλιά ηλίου, παρά μόνο με ειδικά γυαλιά με τα κατάλληλα φίλτρα (αυτό ισχύει και για τις φωτογραφικές μηχανές), αλλιώς οι υπέρυθρες ακτίνες της ηλιακής ακτινοβολίας μπορεί να κάνουν μόνιμη ζημιά στα μάτια.

Οι ειδικοί προειδοποιούν

Την ίδια ώρα, οι επιστήμονες προειδοποιούν και για τις σέλφι, σημειώνοντας ότι αυτός ο τρόπος φωτογράφησης με το βλέμμα προς την έκλειψη μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στα μάτια, ακόμα και τύφλωση.

Καθαρά σημάδια «κανιβαλισμού» μεταξύ γαλαξιών

Βγείτε έξω μια ξάστερη νύχτα χωρίς υγρασία, μακριά από τα φώτα των πόλεων και κοιτάξτε ψηλά. Η γαλακτώδης γάζα του Γαλαξία δεσπόζει στον ουρανό. Εχουν περάσει ήδη τέσσερις αιώνες από τότε που ο Γαλιλαίος έστρεψε για πρώτη φορά ένα τηλεσκόπιο προς αυτό το καταπληκτικό θέαμα, παρατηρώντας ότι το «γάλα» είναι στην πραγματικότητα αμέτρητα ξεχωριστά άστρα, πολύ αχνά για να μπορούν να διακριθούν με το γυμνό μάτι. Χρειάστηκαν άλλοι τρεις αιώνες για να γίνει σαφές στους αστρονόμους ότι ο Γαλαξίας είναι απλώς ένας από αμέτρητους γαλαξίες που υπάρχουν στο σύμπαν.

Στην πραγματικότητα, ο Γαλαξίας αυτός στον οποίο ανήκει και το ηλιακό μας σύστημα, δεν είναι απλώς «ένας γαλαξίας». Πρόσφατες μελέτες έδειξαν ότι στο πέρασμα του χρόνου έχει προσελκύσει (βαρυτικά) και εγκολπωθεί πολλούς μικρότερους γαλαξίες, αφομοιώνοντας τα άστρα τους ως δικά του. Ηδη είναι γνωστοί τουλάχιστον 20 νάνοι γαλαξίες δορυφόροι του, που κυμαίνονται σε μέγεθος από ένα εκατομμυριοστό ως ένα εκατοστό του μεγέθους του Γαλαξία, ενώ πιθανότατα δεκάδες άλλοι δεν έχουν ανακαλυφθεί ακόμα. Και οι τωρινοί δορυφόροι γαλαξίες θεωρούνται μόνο ένα μικρό κλάσμα εκείνων που έχουν υπάρξει δορυφόροι του στο παρελθόν, με τους παλιότερους να έχουν τραβηχτεί βαρυτικά μέσα στο γαλαξία μας και να έχουν απορροφηθεί προ πολλού. Αυτή η «χώνευση» άρχισε όταν ακόμα ο Γαλαξίας ήταν νεότερος και μικρότερος απ' ό,τι είναι τώρα, αλλά συνεχίζεται και σήμερα. Οι δορυφόροι γαλαξίες που υπάρχουν τώρα πιθανότατα θα «καταποθούν» και αυτοί στο μέλλον.

Εντοπίστηκε σκοτεινή ύλη από το διάστημα;

Σε όλο τον κόσμο οι επιστήμονες ψάχνουν εδώ και χρόνια να εντοπίσουν τη μυστηριώδη σκοτεινή ύλη και, αυτή τη φορά, αστρονόμοι στην Ελβετία ίσως το κατάφεραν. Όπως ανακοίνωσαν, αναλύοντας τα στοιχεία που έχει συλλέξει το διαστημικό τηλεσκόπιο ακτίνων Χ «XMM-Newton» του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), βρήκαν ένα μυστηριώδες «σήμα» που προέρχεται από δύο διαφορετικές περιοχές του διαστήματος, από τον γαλαξία της Ανδρομέδας και από το γαλαξιακό σμήνος του Περσέα.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τους Αλεξέι Μπογιάρσκι και Όλεγκ Ρουχάϊσκι του Εργαστηρίου Σωματιδιακής Φυσικής και Κοσμολογίας της Ομοσπονδιακής Πολυτεχνικής Σχολής της Λωζάνης (EFPL), που θα κάνουν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό φυσικής "Physical Review Letters", δήλωσαν ότι το σήμα δεν αντιστοιχεί σε κανένα γνωστό σωματίδιο ή άτομο ύλης, πράγμα που σημαίνει ότι μπορεί να παράγεται από τη σκοτεινή ύλη.

Η σκοτεινή ύλη υπολογίζεται ότι αποτελεί τουλάχιστον το 80% του υλικού σύμπαντος, ενώ το υπόλοιπο είναι η κοινή ορατή ύλη. Η σκοτεινή ύλη γίνεται αντιληπτή έμμεσα από την ισχυρή βαρυτική επίδραση που ασκεί στα άστρα και στους γαλαξίες, αλλά δεν αλληλεπιδρά με το φως (ούτε το εκπέμπει, ούτε το απορροφά), γι' αυτό παραμένει αόρατη.

Animation της NASA με τα θαλάσσια ρεύματα της Γης (videos)

Οι θάλασσες και οι ωκεανοί της Γης μοιάζουν να ζωντανεύουν σε δύο animation της NASA που προσομοιώνουν τα ρεύματα των ωκεανών και την ανανέωση των υδάτων της Μεσογείου. Δορυφορικά δεδομένα και μετρήσεις στην επιφάνεια της θάλασσας συνδυάστηκαν με μαθηματικά μοντέλα σε μια προσομοίωση της ωκεάνιας κυκλοφορίας από τον Ιούνιο του 2005 μέχρι τον Οκτώβριο του 2007.

Στην αρχή του βίντεο μπορεί κανείς να διακρίνει το Ρεύμα του Κόλπου, το οποίο ξεκινά έξω από τη Φλόριντα και μεταφέρει θερμότητα μέχρι την Ευρώπη -χωρίς το ρεύμα αυτό, η Βρετανία θα κινδύνευε με μπει στην κατάψυξη.

Δείτε τον πλανήτη μας σε livestream

Το τελευταίο πείραμα της πρόσφατης αποστολής στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό ISS ονομάζεται High Definition Earth Viewing (HDEV) και αποτελείται από τέσσερεις κάμερες High Definition που είναι προσαρμοσμένες στην εξωτερική επιφάνεια του Σταθμού και μεταδίδουν LIVE όλο το 24ωρο, εικόνες της Γης.

Το φαντασμαγορικό θέαμα του πλανήτη μας που περιστρέφεται απαλά στο σύμπαν, σε πραγματικό χρόνο, είναι μια προσφορά της NASA για τους μαθητές 9-12 ετων, αλλά και για όλο τον υπόλοιπο κόσμο, και μπορείτε να το δείτε στο παρακάτω παράθυρο σε HD (όταν αλλάζει γωνία λήψης μπορεί η οθόνη να γίνει γκρι για μερικά δευτερόλεπτα).

Πρώτη επίσημη ημέρα της άνοιξης

Αλλάζει η εποχή στις 18:57 ώρα Ελλάδας

Σήμερα το απόγευμα και συγκεκριμένα στις 18:57 ώρα Ελλάδας αρχίζει επίσημα η άνοιξη του 2014 στο βόρειο ημισφαίριο, στο οποίο ανήκει και η χώρα μας, ενώ αντίστροφα στο νότιο ημισφαίριο ξεκινά το φθινόπωρο.

Η αρχή της άνοιξης συμπίπτει με την εαρινή ισημερία, όταν η διάρκεια της ημέρας και της νύχτας είναι σχεδόν ίσες. Μετά τις 20 Μαρτίου οι μέρες θα συνεχίσουν να μεγαλώνουν, ώσπου να φθάσουν στο αποκορύφωμά τους κατά το θερινό ηλιοστάσιο της 21ης Ιουνίου.

Η Γη εκτελεί μια πλήρη περιστροφή μέσα σε 24 ώρες περίπου γύρω από τον άξονά της, ο οποίος έχει κλίση 23,5 μοιρών. Αυτή η κλίση, σε συνδυασμό με την ελλειπτική ετήσια τροχιά της Γης γύρω από τον Ήλιο, που διαρκεί περίπου 365 μέρες, δημιουργεί την εναλλαγή των τεσσάρων εποχών.

Οι ισημερίες (εαρινή και φθινοπωρινή) καθορίζουν την έναρξη της άνοιξης και του φθινοπώρου, ενώ τα ηλιοστάσια (θερινό και χειμερινό) προσδιορίζουν την έναρξη του καλοκαιριού και του χειμώνα αντίστοιχα. Η άνοιξη δεν έχει σταθερή ημερομηνία εκκίνησης και οι εποχές του έτους, δεν έχουν ίδια διάρκεια. Η πρώτη μέρα της άνοιξης ποικίλει ανάμεσα στις 19 (πιο σπάνια), στις 20 (συνήθως) και στις 21 Μαρτίου, ανάλογα με το έτος.

Το Hubble απαθάνατισε το «εορταστικό στεφάνι» γιγάντιου άστρου

Ακόμα και το διάστημα έχει «Χριστουγεννιάτικη διάθεση», αφού πρόσφατα το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble κατέγραψε ένα εντυπωσιακό εορταστικό στεφάνι, κρεμασμένο στην πόρτα του ουρανού.
Ακριβώς όπως το αγαπημένο μας Χριστουγεννιάτικο στολίδι, το γιγαντιαίο νέφος αερίου και σκόνης τυλίγει το φωτεινό άστρο RS Puppis, σχηματίζοντας μία μάλλον εορταστική εικόνα.

Το RS Puppis βρίσκεται περίπου 6.500 έτη φωτός μακριά από τη Γη και παρόλο που λάμπει τόσο εντυπωσιακά, οι επιστήμονες της NASA επισημαίνουν ότι βρίσκεται στην «επιθανάτια κλίνη του». Το αστέρι έχει μάζα 10 φορές μεγαλύτερη από του Ηλιου μας, και είναι 200 φορές μεγαλύτερο στην όψη.

Επειδή RS Puppis πάλλεται ρυθμικά με φωτεινότητα και ενέργεια έως 15.000 φορές μεγαλύτερη από τον ήλιο μας, φωτίζει το στεφάνι σκόνης που το περιβάλλει δημιουργώντας αυτό το εντυπωσιακό νεφέλωμα.

Νερό σε πέντε εξωπλανήτες εντόπισε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble (video)

Αναζωπυρώνονται οι ελπίδες για την ύπαρξη εξωγήινης ζωής, αφού πρόσφατα, χρησιμοποιώντας το ισχυρό διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble της NASA , δύο ομάδες επιστημόνων κατάφεραν να βρουν υπολείμματα νερού στην ατμόσφαιρα πέντε μακρινών εξωπλανητών.

Η παρουσία ατμοσφαιρικού νερού έχει εντοπιστεί στο παρελθόν σε λίγους εξωπλανήτες σε τροχιά γύρω από αστέρια μακριά από το ηλιακό μας σύστημα , αλλά αυτή είναι η πρώτη μελέτη που οριστικά παρακολουθεί και συγκρίνει τα στοιχεία των διαφορετικών πλανητών.

Οι πέντε εξωπλανήτες είναι ο WASP-17b , ο HD209458b, ο WASP-12b, ο WASP-19b και ο ΧΟ-1β βρίσκονται σε τροχιά γύρω από κοντινά αστέρια, ωστόσο το αποτύπωμα νερού στην ατμόσφαιρά τους ποικίλει.

Για παράδειγμα, ο WASP-17b, είναι ένας εξωπλανήτης με μια ιδιαίτερα φουσκωμένη ατμόσφαιρα , και ο HD209458b είχε τα ισχυρότερα δείγματα νερού. Ωστόσο τα στοιχεία για τους άλλους τρεις εξωπλανήτες επιβεβαιώνουν την πεποίθηση ότι στην ατμόσφαιρά τους υπάρχει νερό.

Οπως εξηγεί ο ο Avi Μαντέλ, πλανητικός επιστήμονας στο Κέντρο Goddard Space Flight της NASA: «Είμαστε πολύ σίγουροι ότι βλέπουμε στοιχεία νερού για πολλούς πλανήτες. Το έργο αυτό ανοίγει πραγματικά το δρόμο για τη σύγκριση του πόσο νερό υπάρχει σε ατμόσφαιρες σε διάφορους τύπους εξωπλανητών, θερμότερους ή πιο ψυχρούς από τη Γη.»